Tấm nhựa lấy sáng loại nào tốt? So sánh Poly, Mica và Composite để chọn đúng

Polycarbonate nổi bật về khả năng chịu va đập và có nhiều cấu hình phục vụ mái lấy sáng; Mica, tức Acrylic hay PMMA, có độ trong và độ hoàn thiện bề mặt tốt; trong khi Composite gia cường sợi có ưu thế về độ cứng và khả năng chịu môi trường trong một số ứng dụng. Vì vậy, khi chọn tấm nhựa lấy sáng thay vì tìm một vật liệu được xem là tốt nhất cho mọi công trình, nên đánh giá dựa trên khả năng truyền sáng, kiểm soát nhiệt, độ bền, chống UV, điều kiện thời tiết, kết cấu mái và yêu cầu thi công.

1. Tiêu chí đánh giá tấm nhựa lấy sáng tốt

Các tiêu chí dưới đây có thể dùng làm cơ sở khi so sánh vật liệu:

• Khả năng truyền sáng: Độ truyền sáng cần phù hợp với nhu cầu chiếu sáng của công trình. Tấm trong suốt cho ánh sáng mạnh, trong khi tấm khuếch tán giúp phân bổ ánh sáng đồng đều hơn. Thông số này thay đổi theo cấu tạo, màu sắc và bề mặt tấm.
• Khả năng chịu lực và va đập: Cần xem xét cùng với độ dày tấm, cấu tạo và khoảng cách khung đỡ. Polycarbonate có ưu thế về khả năng chịu va đập so với kính và Acrylic, nhưng hiệu quả thực tế phụ thuộc vào từng sản phẩm và điều kiện thi công.
• Khả năng chống UV và chịu thời tiết: Với công trình ngoài trời, nên kiểm tra lớp bảo vệ UV, hướng lắp đặt, khả năng chịu nắng mưa và điều kiện bảo hành. Không nên mặc định mọi tấm polycarbonate đều có khả năng chống UV giống nhau.
• Khả năng kiểm soát nhiệt: Truyền sáng và cách nhiệt là hai đặc tính khác nhau. Với công trình chịu bức xạ lớn, nên ưu tiên xem xét cấu tạo tấm, màu sắc, mức truyền nhiệt và khả năng cách nhiệt thay vì chỉ nhìn vào độ truyền sáng.
• Tuổi thọ và độ ổn định: Độ bền phụ thuộc vào loại nhựa, độ dày, lớp UV, điều kiện thời tiết, kết cấu khung, chất lượng thi công và bảo trì. Khi đánh giá tuổi thọ, nên ưu tiên thông số kỹ thuật và chính sách bảo hành của từng sản phẩm.

2. Các loại tấm nhựa lấy sáng phổ biến hiện nay

Trên thị trường hiện nay, tấm nhựa lấy sáng được sản xuất từ nhiều loại vật liệu với cấu tạo và đặc tính khác nhau. Trong đó, tấm nhựa lấy sáng Polycarbonate, Mica Acrylic và Composite là ba nhóm phổ biến: 

2.1 Tấm Polycarbonate lấy sáng

Polycarbonate là vật liệu nhiệt dẻo có độ bền va đập cao, trọng lượng tương đối nhẹ và khả năng truyền sáng tốt ở các dòng trong suốt. Tấm lấy sáng Polycarbonate được sử dụng cho nhiều dạng tấm như polycarbonate đặc, polycarbonate rỗng và polycarbonate dạng sóng.

• Polycarbonate đặc: phù hợp khi cần bề mặt phẳng, độ trong cao và khả năng chịu va đập tốt. Một số dòng chuyên dụng được ứng dụng cho mái che, giếng trời, canopy và các hệ thống lấy sáng.
• Polycarbonate rỗng: có cấu trúc nhiều lớp và khoang khí, phù hợp với các công trình cần cân bằng giữa trọng lượng, truyền sáng và khả năng cách nhiệt. 
• Polycarbonate dạng sóng: thường được sử dụng trong hệ mái, đặc biệt khi cần bố trí các tấm lấy sáng xen kẽ với mái tôn.

Một điểm cần lưu ý là polycarbonate không phải một sản phẩm có thông số cố định. Cùng là polycarbonate nhưng độ dày, cấu tạo, màu sắc, lớp UV và mục đích sử dụng có thể tạo ra hiệu năng rất khác nhau.

2.2 Tấm Mica lấy sáng

Tấm nhựa mica dẫn sáng là tấm nhựa acrylic có cấu trúc đặc biệt với các hạt khuếch tán ánh sáng khi ánh sáng đi qua, các hạt này phân bổ nguồn sáng đồng đều giúp bề mặt hiển thị ánh sáng đều rõ ràng và bắt mắt.

Tấm Mica trong suốt, hay còn gọi là nhựa Acrylic (PMMA), có độ truyền sáng cao (một số dòng có khả năng truyền sáng lên đến khoảng 92%), bề mặt phẳng, trong và trọng lượng nhẹ. Vật liệu cũng có ưu điểm dễ gia công, có thể cắt, khắc CNC hoặc tạo hình bằng nhiệt.

Nhờ đặc tính trong suốt, nhẹ và dễ gia công, tấm Mica được ứng dụng trong nhiều hạng mục như biển hiệu, hộp đèn, vách ngăn, vật dụng trưng bày, mô hình và trang trí nội thất. Với các ứng dụng lấy sáng, cần lựa chọn tấm theo độ dày, kích thước và điều kiện sử dụng thực tế để đảm bảo độ ổn định của công trình.

2.3 Tấm Composite lấy sáng

Tấm Composite lấy sáng là vật liệu lợp mái được tạo thành từ nhựa tổng hợp kết hợp cốt sợi thủy tinh, có khả năng truyền ánh sáng tự nhiên, độ bền cơ học tốt và khả năng kháng hóa chất. Nhờ trọng lượng tương đối nhẹ, vật liệu có thể góp phần giảm tải cho hệ khung mái và phù hợp với các công trình như nhà xưởng, kho bãi và khu vực sản xuất.

Tấm Composite thường có khả năng truyền sáng khoảng 70% - 80%. Cốt sợi thủy tinh giúp tấm có độ bền và khả năng chịu tác động cơ học tốt, đồng thời vật liệu có đặc tính cách điện. Trên thị trường, Composite lấy sáng phổ biến ở dạng sóng để kết hợp với mái tôn và dạng phẳng cho một số hạng mục vách ngăn, mái phụ hoặc ứng dụng khác.

3. So sánh Polycarbonate, Mica và Composite

Để lựa chọn vật liệu phù hợp, có thể đặt Polycarbonate, Mica Acrylic và Composite trên cùng các tiêu chí gồm cấu tạo, khả năng chịu lực, cách nhiệt, trọng lượng, truyền sáng, kháng UV và tuổi thọ. Mỗi vật liệu có ưu thế riêng, vì vậy kết quả so sánh nên được dùng để xác định loại phù hợp với điều kiện sử dụng thay vì mặc định một vật liệu tốt nhất cho mọi công trình.

Lưu ý: Các thông số như độ truyền sáng và tuổi thọ có thể thay đổi theo loại nhựa, độ dày, màu sắc, cấu tạo tấm, lớp bảo vệ UV và điều kiện lắp đặt. Vì vậy, khi lựa chọn sản phẩm cụ thể, nên đối chiếu với tài liệu kỹ thuật và chính sách bảo hành của nhà sản xuất.

4. Cách chọn tấm nhựa lấy sáng phù hợp theo từng nhu cầu

Không có loại tấm nhựa lấy sáng nào phù hợp với mọi công trình. Nhu cầu sử dụng, vị trí lắp đặt và yêu cầu về ánh sáng, nhiệt, độ bền sẽ quyết định vật liệu nên ưu tiên. Với từng hạng mục phổ biến, có thể lựa chọn theo các tiêu chí sau:

4.1 Làm giếng trời nên chọn loại nào?

Giếng trời cần cân bằng giữa ánh sáng, nhiệt và độ bền. Nếu ưu tiên độ bền va đập và khả năng sử dụng ngoài trời, polycarbonate là lựa chọn đáng cân nhắc. Polycarbonate đặc phù hợp khi cần bề mặt trong và phẳng; polycarbonate rỗng phù hợp khi cần tăng khả năng cách nhiệt.

4.2 Làm mái hiên và mái che nên chọn loại nào?

Với mái hiên, sân trước hoặc mái che, cần quan tâm đến khả năng chịu nắng mưa, va đập, trọng lượng và cách lắp đặt. Polycarbonate dạng sóng hoặc polycarbonate đặc có thể được cân nhắc tùy thiết kế khung và yêu cầu thẩm mỹ.

Một số dòng polycarbonate dạng sóng được thiết kế chuyên cho mái che dân dụng và có khả năng chống UV, chịu thời tiết và dễ gia công tại công trường.

4.3 Mái nhà xưởng nên chọn loại nào?

Với nhà xưởng, bài toán quan trọng là phân bổ ánh sáng trên diện tích mái, khả năng tương thích với hệ mái, độ bền và bảo trì.

Polycarbonate dạng sóng thường phù hợp với phương án bố trí các dải lấy sáng xen kẽ mái tôn. Với những công trình yêu cầu hiệu quả nhiệt cao hơn, có thể xem xét polycarbonate đa lớp cùng thiết kế mái phù hợp.

4.4 Công trình ưu tiên độ trong và thẩm mỹ nên chọn loại nào?

Acrylic có lợi thế về độ trong và bề mặt quang học. Một số nguồn kỹ thuật ghi nhận Acrylic đạt khoảng 92% truyền sáng, cao hơn mức điển hình của polycarbonate đặc trong. Tuy nhiên, nếu vị trí lắp đặt có nguy cơ va đập cao, polycarbonate thường có lợi thế rõ rệt về độ dai và khả năng chống nứt vỡ.

5. Những lưu ý khi thi công tấm nhựa lấy sáng

Sau khi lựa chọn được loại tấm phù hợp, bước thi công ảnh hưởng trực tiếp đến độ kín nước, độ ổn định và tuổi thọ của hệ mái. Ngoài bố trí khung đỡ và cố định tấm đúng kỹ thuật, cần chú ý mối nối, khe tiếp giáp và các điểm xuyên vít để hạn chế nước mưa xâm nhập.

• Bố trí khung đỡ và độ dốc mái phù hợp: Khung đỡ cần được tính toán theo độ dày, cấu tạo và kích thước tấm để hạn chế võng hoặc biến dạng. Khoảng cách xà gồ không nên áp dụng cố định cho mọi loại tấm. Mái cũng cần có độ dốc phù hợp để thoát nước nhanh, hạn chế đọng nước và bụi bẩn.
• Khoan mồi và cố định tấm đúng kỹ thuật: Lỗ khoan cần có độ rộng phù hợp để tấm có khoảng chuyển vị khi nhiệt độ thay đổi. Vít nên được siết vừa đủ, tránh tạo áp lực quá lớn lên bề mặt tấm. Vị trí liên kết cần phù hợp với khung đỡ và cách mép tấm một khoảng hợp lý để hạn chế biến dạng.
• Xử lý mối nối và khe tiếp giáp: Các vị trí nối giữa hai tấm, tiếp giáp với tường, mái tôn hoặc cấu kiện khác cần được xử lý kín để hạn chế nước mưa xâm nhập. Với hệ tấm có giãn nở nhiệt, mối nối cần đảm bảo khoảng chuyển vị phù hợp. Nẹp, vít, gioăng và vật liệu trám cũng cần tương thích với cấu tạo tấm và vị trí sử dụng.

6. Apollo Silicone A500 giải pháp trám kín bền vững cho tấm nhựa lấy sáng

Trong quá trình thi công tấm nhựa lấy sáng, các vị trí tiếp giáp giữa tấm và hệ khung, bờ tường hoặc cấu kiện khác cần được xử lý phù hợp để hạn chế nước mưa xâm nhập và duy trì độ ổn định của hệ mái. Apollo Silicone A500 là chất trám silicone lưu hóa trung tính, có thể sử dụng để trám kín khe hở và mối nối, hỗ trợ tăng độ kín nước và hoàn thiện bề mặt công trình.

• Độ đàn hồi cao: Apollo A500 có độ co giãn lên đến 450%, phù hợp với các vị trí ngoài trời thường xuyên chịu biến động nhiệt độ, giúp lớp keo có khả năng thích ứng với chuyển vị và sự co giãn của vật liệu.
• Chống chịu thời tiết: Khả năng chống chịu độ ẩm, nước mưa, ozone và tia UV giúp lớp trám duy trì hiệu quả làm kín trong điều kiện sử dụng ngoài trời.
• Tính thẩm mỹ cao: Apollo A500 có nhiều màu sắc, trong đó Trắng Trong (Clear) phù hợp với các hạng mục sử dụng tấm nhựa lấy sáng trong suốt, giúp đường keo hài hòa với bề mặt tấm và tổng thể công trình.

7. Kết luận

Tấm nhựa lấy sáng loại nào tốt phụ thuộc vào mục tiêu của từng công trình. Polycarbonate có lợi thế về độ bền va đập và tính linh hoạt trong ứng dụng mái; Mica Acrylic nổi bật về độ trong và tính thẩm mỹ; Composite phù hợp với những bài toán cần độ cứng và khả năng chịu môi trường theo cấu tạo cụ thể.

Khi lựa chọn, nên kiểm tra tối thiểu khả năng truyền sáng, chịu va đập, chống UV, kiểm soát nhiệt, độ dày, điều kiện thi công và chính sách bảo hành. Đặc biệt, hãy đối chiếu thông số kỹ thuật của đúng sản phẩm thay vì dựa vào những con số được áp dụng chung cho cả một nhóm vật liệu. Một tấm lấy sáng tốt là tấm phù hợp với điều kiện sử dụng, kết cấu mái và yêu cầu hiệu năng của công trình.

FAQ: Câu hỏi thường gặp về tấm nhựa lấy sáng

1. Tấm nhựa lấy sáng có nóng không?

Có thể phát sinh nhiệt tùy vào độ truyền sáng, màu sắc, cấu tạo tấm, hướng mái và điều kiện bức xạ. Tấm lấy sáng cần được đánh giá đồng thời về truyền sáng và kiểm soát nhiệt.

2. Polycarbonate đặc hay rỗng tốt hơn?

Không có lựa chọn chung cho mọi công trình. Polycarbonate đặc phù hợp khi ưu tiên độ trong và khả năng chịu va đập; polycarbonate rỗng có lợi thế về trọng lượng và khả năng cách nhiệt nhờ cấu trúc nhiều lớp.

3. Tấm Mica có phù hợp làm mái lấy sáng không?

Acrylic có độ trong và khả năng truyền sáng cao, nhưng khả năng chịu va đập thấp hơn polycarbonate. Vì vậy, khi dùng cho mái ngoài trời cần đánh giá kỹ tải trọng, nguy cơ va đập và điều kiện thời tiết.

4. Tấm Composite lấy sáng phù hợp với những công trình nào?

Tấm Composite lấy sáng thường được ứng dụng cho mái nhà xưởng, kho bãi và khu vực sản xuất. Vật liệu có cấu trúc nhựa tổng hợp gia cường bằng sợi, trọng lượng tương đối nhẹ và có độ bền cơ học tốt. 

5. Thi công tấm nhựa lấy sáng cần lưu ý những gì để hạn chế dột nước?

Cần bố trí khung đỡ và độ dốc mái phù hợp, cố định tấm đúng kỹ thuật, tạo khoảng chuyển vị cho vật liệu khi nhiệt độ thay đổi và xử lý kín các mối nối, khe tiếp giáp, vị trí xuyên vít. Vật liệu trám, nẹp, vít và gioăng cũng cần tương thích với cấu tạo tấm.

Lý do vì sao trong các bài viết của Apollo Silicone luôn sử dụng linh hoạt 2 thuật ngữ Silicone (có chữ e) và Silicon (không có chữ e):

Silicon (Si) “không có chữ e” đơn giản chỉ là một nguyên tố hóa học. Còn với Silicone “có chữ e” là một hợp chất cấu trúc bao gồm các nguyên tử Silicon và Oxygen kết hợp với nhau tạo thành chuỗi Polymer giống cao su có khả năng kháng lại sự thay đổi của nhiệt độ, co giãn và đàn hồi tốt, không dẫn điện dẫn nhiệt.

Sản phẩm từ Silicone có tên thương mại là Silicone Sealant chuyên dùng để gắn, trám trét, bịt kín các khe hở, mối nối nhôm kính và nhiều loại vật liệu xây dựng khác. Trong thực tế, chúng ta thường gọi các sản phẩm này là Keo Silicon (không dùng chữ e theo thói quen, viết và hành vi tìm kiếm trên mạng), nhưng về mặt kỹ thuật, chất trám Silicone mới là thuật ngữ để chỉ những sản phẩm này. Và khi nhắc đến các sản phẩm này, Silicone “có chữ e” là cách sử dụng chính xác nhất.